Er UX/UI hönnun erfið að læra? Heiðarlegt svar fyrir byrjendur
Uppfært November 18, 20265 mínútna lestur
Stutta svarið: UX/UI hönnun er ekki erfið á sama hátt og stærðfræði eða lágstigs forritun er erfið. Hún reynir á allt aðra vöðva — athygli á smáatriði, forvitni um hvernig fólk hugsar og þolinmæði til að laga sama hlutinn tíu sinnum þar til hann virkar.
Margir halda að þetta snúist um að teikna fallega skjái í Figma. Það er partur af dæminu, en lítill partur. Stærsti hlutinn er að skilja vandamál áður en þú leysir það. Þess vegna lenda sumir í vegg: þeir eru flinkir að gera eitthvað snyrtilegt en eiga erfiðara með að svara spurningunni „af hverju þarf notandinn þetta yfirhöfuð?"
Hvað er það sem fólki finnst erfitt?
Fólk sem byrjar í UX/UI hönnun rekst yfirleitt á þrjá þröskulda, og enginn þeirra er tæknilegur í eðli sínu.
Fyrsti þröskuldurinn er að hætta að hanna fyrir sjálfan sig. Byrjandi gerir skjá sem honum sjálfum finnst flottur og verður svo hissa þegar prófunarnotandi finnur ekki hnappinn. Þú ert ekki notandinn. Það tekur tíma að venjast því.
Annar þröskuldurinn er endurgjöf. Í UX hönnun er verkið þitt gagnrýnt upphátt, aftur og aftur. Fyrstu skiptin stingur það. Svo áttarðu þig á að gagnrýnin er á hönnunina, ekki á þig, og þá fer þér að fara fram miklu hraðar.
Þriðji þröskuldurinn er verkfærin. Figma, notendaprófanir, wireframes, hönnunarkerfi — það er dálítið af nýjum hugtökum í einu. En verkfæri lærast. Þau eru ekki það sem skilur góða hönnuði frá miðlungs.
Ég hef séð fólk úr grafískri hönnun, kennslu, þjónustustörfum og bókhaldi ná góðum tökum á þessu. Það sem þau eiga sameiginlegt er ekki bakgrunnur í tækni — það er að þeim er annt um fólkið sem notar það sem þau búa til.
Einfalt dæmi sem hver sem er getur ímyndað sér
Ímyndaðu þér strætóapp hér í Reykjavík. Notandinn stendur í rigningu á Hlemmi og vill eitt: veit hvenær næsti vagn kemur.
Vond hönnun setur þessa upplýsingu þremur smellum inn, falda á bak við valmynd, með litlum texta. Notandinn bölvar í hljóði og opnar bara Google Maps í staðinn.
Góð hönnun sýnir „Næsti vagn: 4 mín" stórt og skýrt um leið og appið opnast, af því hönnuðurinn spurði sig fyrst: hvað er fólk raunverulega að reyna að gera þegar það opnar þetta? Þetta er UX. Hvernig talan lítur út, litirnir, letrið, bilið í kring — það er UI. Þú þarft hvort tveggja, en UX kemur alltaf fyrst.
Ef þú skilur af hverju fyrri útgáfan pirrar fólk og sú seinni ekki, þá hefurðu nú þegar grunninn í hönnunarhugsun.
Sjö stoðir góðrar UX hönnunar
Fólk spyr oft um „sjö stoðir" UX hönnunar. Þetta er gagnlegur gátlisti þegar þú metur hvort hönnun sé góð.
| Stoð | Hvað hún þýðir í reynd |
|---|---|
| Nytsamleg (useful) | Varan leysir raunverulegt vandamál sem einhver hefur |
| Nothæf (usable) | Fólk nær markmiði sínu án leiðbeininga |
| Eftirsóknarverð (desirable) | Útlit og tilfinning vekja traust og ánægju |
| Finnanleg (findable) | Fólk finnur það sem það leitar að, hratt |
| Aðgengileg (accessible) | Virkar líka fyrir fólk með skerta sjón eða hreyfigetu |
| Trúverðug (credible) | Notandinn treystir því sem hann sér |
| Verðmæt (valuable) | Varan skilar virði fyrir bæði notanda og fyrirtæki |
Þegar hönnun klikkar er það næstum alltaf vegna þess að ein af þessum stoðum var hunsuð. Falleg vara sem enginn getur notað fellur á annarri stoðinni. Nothæf vara sem leysir ekkert fellur á þeirri fyrstu.
Borgar UX/UI hönnun sig á Íslandi?
Þetta er spurningin á bak við spurninguna. Fólk vill vita hvort erfiðið borgi sig.
Á íslenskum vinnumarkaði er stöðug eftirspurn eftir fólki sem kann að gera stafrænar vörur skiljanlegar. Bankar, tryggingafélög, opinberar stofnanir og sprotafyrirtæki á höfuðborgarsvæðinu ráða öll product designers, UX hönnuði og notendarannsakendur. Launin eru samkeppnishæf við önnur tæknistörf, sérstaklega þegar þú ert kominn með tveggja til þriggja ára reynslu og raunverulegt verkefnasafn.
Það sem skiptir meira máli en launatölur: starfið er fjölbreytt og þú sérð afrakstur vinnunnar þinnar í höndum fólks. Það heldur fólki í faginu lengi.
Hvað þarftu í raun til að byrja?
Þú þarft ekki listnám. Þú þarft ekki að kunna að forrita, þó smá skilningur á því hvernig framenda- og bakendafólk vinnur hjálpi þér að tala við teymið.
Það sem hjálpar mest eru venjur sem þú hefur kannski nú þegar: að taka eftir þegar eitthvað pirrar þig í appi og spyrja af hverju, að hlusta á fólk án þess að grípa fram í, og að sætta þig við að fyrsta útgáfan af öllu verður léleg.
Ef þú vilt skipulagða leið frekar en að tína saman YouTube-myndbönd, þá er UX/UI hönnun námið hjá Code Labs Academy byggt í kringum alvöru verkefni og endurgjöf frá fólki sem vinnur í faginu. Fyrir þá sem þurfa að læra með vinnu er UX/UI hönnun á eigin hraða raunhæfari kostur, þar sem þú ræður taktinum sjálfur.
Hversu langan tíma tekur þetta?
Að verða nothæfur byrjandi tekur nokkra mánuði af einbeittri vinnu. Að verða góður tekur ár af alvöru verkefnum. Þetta er eins og flest annað sem er þess virði að læra.
Munurinn á fólki sem nær árangri og fólki sem gefst upp er sjaldan hæfileikar. Hann er hversu oft þú ert tilbúinn að sýna vinnuna þína, fá hana rifna niður og laga hana. Það er allt þjálfun.
Þú getur líka blandað saman greinum ef þú ert óviss hvað hentar þér — kíktu á heildaryfirlit yfir námsleiðir hjá Code Labs Academy áður en þú ákveður þig.
Niðurstaðan er einföld: UX/UI hönnun er erfið á réttan hátt, ekki á fráhrindandi hátt. Ef þú hefur gaman af því að skilja fólk og laga hluti þar til þeir virkja, þá áttu fullt erindi í þetta. Skoðaðu verð og upphafsdaga á næsta UX/UI námskeiði og taktu fyrsta skrefið.

Lærðu tæknifærni á netinu með Code Labs Academy
Vertu hluti af stuðningsríku samfélagi, efldu hæfileika þína og taktu næsta skref í tækninámi þínu.
Sæktu um núna